چون احیای برجام یکی از مهمترین امیدها برای پایین آمدن قیمت دلار است، روزنامه دولت فعلی که منتقد برجام بود دیگر مثل گذشته این واژه را مکروه نمیداند. پایین آوردن قیمت دلار مهمتر است از کراهت برجام نزد آنان (و واقعا هم مهمتر است).
به گزارش جلال شرق، مهرداد خدیر در عصر ایران نوشت : در نگاه اول تصویر پایین نکتۀ خاصی ندارد چرا که روزنامۀ ایران از سال ۱۳۹۴ و در دولت حسن روحانی که اصطلاح «برجام» – سرواژۀ پارسی ۴ کلمۀ برنامۀ جامع اقدام مشترک– ابداع شد بارها دربارۀ برجام نوشته است.
چه از ۹۴ تا ۹۷ که شروع و اوج برجام بود و چه از ۹۷ که دونالد ترامپ از برجام خارج شد چه از بهمن ۹۹ که با روی کار آمدن جو بایدن و چند ماه فاصله با پایان کار دولت روحانی امید به احیای برجام زنده شد و چه در تیر ۱۴۰۰ که هرچند ابراهیم رییسی رییس جمهور شده بود ولی روحانی به عنوان آخرین تیر و آخرین پیام یک ماه قبل از پایان دولت گفت “اگر همین حالا به عراقچی اختیار دهیم برجام احیا میشود” و آن روز البته دلار ۲۵ هزار تومان بود.
تصویر بالا اما از این منظر اهمیت دارد که تیتر روزنامۀ دولت در همین چهارشبۀ اخیر- ۳۰ آذر ۱۴۰۱ – است و کافی است به یاد آوریم در ادبیات این روزنامه پس از تحویل به دولت کنونی دربارۀ مذاکرات به جای برجام از «رفع تحریمها» یا «خنثیسازی تحریمها» گفته میشد و آقایان امیر عبداللهیان و باقریکنی هم حتیالمقدور از بر زبان آوردن واژۀ «برجام» خودداری میکردند چندان که انگار ذنبلایغفر است. البته وقتی شبی در میهمانییی در حیاط تالار رودکی به آقای باقریکنی گفتم چرا با واژۀ برجام مشکل دارید در حالی که برای احیای برجام مذاکره و تلاش میکنید، تأیید نکرد و لبخند زد.
حالا اما واژۀ برجام بر تیتر روزنامۀ دولت مینشیند بی آنکه آن را هیچ مرده یا جسد متعفن بدانند و با تعابیر دیگری که ایران پساروحانی کمتر به کار میبُرد و کیهان چه در دوره روحانی و چه پس از او به کار میبَرَد.
داستان اما تنها این نیست. اهمیت مضاعف موضوع به خاطر آن است که شب قبل از آن به نقل از جو بایدن این خبر منتشر شد که در پاسخ به پرسشی گفته «برجام مرده است اما نمیتوانیم آن را اعلام کنیم. داستانش طولانی است». هر چند که بعدتر مشخص شد ظاهرا یک ایرانی مخالف جمهوری اسلامی و دموکراتها و برجام در برنامهای خود را به بایدن نزدیک کرده تا چنین پاسخی را دریافت کند و یک موضع رسمی نبوده است.
با این حال اگر وضعیت اقتصادی و اجتماعی چنین نبود قاعدتا باید همان جمله اگر نه بر صفحه اول روزنامه دولت که بر پیشانی کیهان مینشست و کلی هم ذوق میکردند که بایدن هم اذعان کرده برجام مرده است کما این که اگر یک سال قبل و در ۲۹ آذر ۱۴۰۰ چنین گفته بود بی شک عین آن جمله تیتر یک آنها میشد.
چون احیای برجام یکی از مهمترین امیدها برای پایین آمدن قیمت دلار است، روزنامه دولت فعلی که منتقد برجام بود دیگر مثل گذاشته این واژه را مکروه نمیداند. پایین آوردن قیمت دلار مهمتر است از کراهت برجام نزد آنان. از این رو صاف و روشن مینویسند برجام ونه رفع تحریمها یا خنثیسازی و مانند آن.
در همان شب یلدا که خبر اظهارات بایدن منتشر شد ولی فردای آن چنان که اشاره شد تیتر کیهان و ایران نشد (تا بر افزایش قیمت دلار تأثیر منفی بیشتر نگذارد و کار بسیار درستی هم بود) اما آقای امیر حسین ثابتی مجری شبکۀ افق خطاب به کامبیز مهدیزاده داماد رییس جمهوری سابق این توییت طعنهآمیز را منتشر کرد: «آقا داماد، شب چله که رفت منزل پدر خانم، از آقای روحانی بخواهد برایش زیر کرسی قصۀ پریدن دلار با زندۀ برجام از ۳۷۰۰ به ۳۲۰۰۰ را بگوید تا دفعۀ بعد که خواست نمک بریزد، دست پُرتر باشد.»
کامبیز مهدیزاده هم در پاسخ نوشت: «مردۀ برجام از سیاست های اقتصادی شما بهتر عمل میکند! تا اسم برجام می آیدقیمت ها در بازار عقب نشینی می کند. تا در زمستان سختِ توهّمی، خودمان یخ نزدیم، به برجامِ روحانی برگردید.»
حالا با این توضیحات مفهوم تیتر روزنامۀ دولت منتقد برجام -و در حال مذاکره برای احیای همان برجام- را بهتر میتوان دریافت و البته هر اقدامی برای حفظ قدرت خرید مردم قابل دفاع است و این نوشته تنها ناظر به ادبیات رسانهای بود چون در هر رسانه کلمات بار معنایی خاص خود را دارد. کما این که دربارۀ “تجاوز روسیه به اوکراین” هم میتوان این تعبیر را به کار برد هم از عبارت «عملیات نظامی» استفاده کرد چندان که آقای پوتین میگوید و هم گفت “جنگ روسیه و اوکراین” یا اصلا “جنگ اوکراین با روسیه”.
دیدگاهتان را بنویسید